Avrupa’da Booking.com’a karşı başlatılan toplu tazminat davası, Türkiye’deki otelleri de kapsayacak şekilde genişletiliyor. Türkiye’de 21 binden fazla tesisin yer aldığı davada toplamda 3 milyar euro tazminat talep ediliyor. Eğer dava kazanılırsa, düşen komisyon oranları oda fiyatlarına indirim olarak yansıyacak.
Avrupa Otelciler, Restoranlar ve Kafeler Birliği (HOTREC) ve 30’dan fazla ulusal otel birliğinin desteğiyle açılan dava, Hollanda merkezli Stichting Hotel Claims Alliance tarafından yürütülüyor. Dava sürecine Türk otellerinin de katılabileceği belirtiliyor. Booking.com’un yıllardır uyguladığı ve rekabet hukukuna aykırı olduğu tespit edilen yüksek komisyon oranları nedeniyle Türk otellerinin mağdur olduğu ifade ediliyor.
2004-2025 döneminde Türkiye’de Booking.com’a kayıtlı olan 21 bini aşkın tesisin tamamı davaya katılırsa, tazminat potansiyeli yaklaşık 3 milyar euro olacak. Ancak tesislerin yüzde 10’unun katılması durumunda bile 450-500 milyon euro tazminat kazanılması bekleniyor. Yüksek komisyon oranlarının düşmesi ise uzun vadede oda fiyatlarına olumlu yansıyacak.
Booking.com’un komisyon oranları, Türkiye’de ilk kez 2017 yılında Rekabet Kurulu tarafından incelenmiş ve rekabet ihlali tespit edilmişti. Avrupa’da ise Avrupa Adalet Divanı’nın 19 Eylül 2024 tarihli kararıyla bu uygulamaların AB rekabet hukukuna aykırı olduğu hükmüne bağlandı. Bu karar, Türkiye’deki otellerin de benzer zararlar için uluslararası tazminat sürecine dahil olma imkânı sağladı.
Davanın Türkiye ayağında Hergüner Bilgen Üçer Avukatlık Ortaklığı hukuki destek sağlıyor. Avukat Armin Zerunyan, Booking.com’un oteller için önemli bir dijital dağıtım kanalı olduğunu belirterek, bu davanın ticari ilişkiyi kesmeyi amaçlamadığını vurguladı. Zerunyan, bağımsız ve orta ölçekli otellerin yüzde 25-30’lara ulaşan komisyonlarla çalışmak zorunda bırakılmasının kabul edilemez olduğunu ifade etti.
Komisyon oranlarına karşı yapılacak düzenlemenin vatandaşlara da olumlu yansıyacağı aktarılıyor. Maliyet baskısının azalması, otellerin fiyatlarını daha rekabetçi belirlemesine imkân verebilir. Bu durum, özellikle yüksek sezonlarda oda fiyatlarının daha kontrollü bir şekilde seyretmesine katkı sağlayabilir.
Diğer yandan, geçen hafta TBMM Başkanlığı’na sunulan Yabancı Dijital Konaklama Platformları Kanunu Teklifi, Booking.com, Airbnb ve benzeri platformların Türkiye’deki faaliyetlerini yasal çerçeveye oturtmayı amaçlıyor. Bu teklife göre, bu platformların Türkiye’de faaliyet gösterebilmesi için izin belgesi alma zorunluluğu getirilecek ve 2 yıl geçerli izin belgesinin ücreti 5 milyon TL olacak. Ayrıca, bu platformlar satış bedelleri üzerinden yüzde 17’den fazla komisyon kesemeyecek.
Bazı Türk otelleri, Booking.com ile karşı karşıya gelirlerse yaptırım uygulanıp uygulanmayacağı konusunda endişe taşıyor. Ancak Avrupa’daki otellerin davaya katılırken ticari ilişkilerini sürdürdükleri ve herhangi bir kayıp yaşamadıkları belirtiliyor. Türkiye’deki katılımcı otellerin de davanın son aşamasına kadar anonim kalabilecekleri ifade ediliyor. Ancak tazminat hesaplaması yapılabilmesi için otellerin dijital ortamda komisyon faturalarını ibraz etmesi gerekecek.
