Suudi Arabistan, Türkiye’de Sivas ve Taşeli bölgelerinde toplam 2 bin megavat kapasiteli iki güneş enerjisi santrali kurma kararı aldı. Her biri 1000 megavat kapasiteli olacak bu santraller, Türkiye ile Suudi Arabistan arasında yenilenebilir enerji projelerinin geliştirilmesine yönelik işbirliğinin bir parçası olarak hayata geçirilecek.
Bu önemli anlaşma, Riyad’da 3 Şubat’ta imzalanan “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Suudi Arabistan Krallığı Hükümeti Arasında Yenilenebilir Enerji Santrali Projelerine İlişkin Hükümetlerarası Anlaşma” ile resmiyet kazandı. Anlaşma, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan tarafından onaylandıktan sonra Resmi Gazete’de yayımlandı.
Anlaşmanın amacı, yenilenebilir enerji, yeşil teknolojiler ve inovasyon alanlarında iki ülke arasındaki işbirliğini güçlendirmek, Türkiye’nin enerji arz güvenliğini artırmak ve yeşil dönüşüm hedeflerine katkı sağlamaktır. Bu doğrultuda, ilk aşamada Sivas ve Taşeli’nde güneş enerjisi santralleri kurulacak.
Faz 1 projeleri kapsamında toplam 2 bin megavat kapasiteli güneş enerjisi santralleri kurulmasının yanı sıra, anlaşma “Faz 2 Projeleri” çerçevesinde toplam 3 bin megavat kurulu güce sahip yenilenebilir enerji projelerinin geliştirilmesini öngörüyor. Bu projelerin detayları ise taraflar arasında yapılacak ileriki anlaşmalarla belirlenecek.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Türkiye adına anlaşmanın uygulanmasını koordine ederken, Suudi Arabistan adına Enerji Bakanlığı bu süreci yönetecek. Projelerin geliştiricisi bir Suudi şirketi olacak ve her proje için Türkiye’de ayrı bir proje şirketi kurulacak. Suudi Arabistan, geliştiriciyi diplomatik kanallar aracılığıyla atayacak.
Her bir yatırım anlaşması, santralin ticari işletmeye başlamasından itibaren 30 yıl süreyle geçerli olacak. Bu sürenin ardından tesisin devreden çıkarılması için ek 2 yıla kadar süre tanınabilecek. Ayrıca, her proje şirketi, belirlenen kurulu kapasitenin megavat başına 30 bin avro ile çarpılmasıyla hesaplanan tutarda Türk tarafına teminat mektubu verecek.
Faz 1 kapsamındaki Sivas ve Taşeli GES’te üretilen elektrik için, ticari işletmeye başlangıçtan itibaren ilk 5 yıl boyunca megavatsaat başına 47,5 Euro alım tarifesi uygulanacak. Beşinci yılın ardından bu tarifeler, Sivas GES için 23,415 Euro, Taşeli GES için ise 19,950 Euro olarak belirlenecek. Tüm tarifeler KDV hariç uygulanacak.
Projeler için gerekli arazi hakları Elektrik Üretim Anonim Şirketi (EÜAŞ) tarafından edinilerek proje şirketlerine kiralanacak. Türk tarafı, projelerin uygulanması için gerekli izin, onay ve lisansların zamanında düzenlenmesi ile iletim sistemi kapasitesinin projelere uygun hale getirilmesi için gerekli çalışmaları gerçekleştirecek.
Faz 1 projelerine ilişkin yatırım ve elektrik satın alma anlaşmalarının, hükümetlerarası anlaşmanın yürürlüğe girmesinden itibaren 18 ay içinde imzalanmaması halinde, taraflar anlaşmayı tek taraflı olarak feshedebilecek. Anlaşma, taraflardan birinin yürürlüğe girmesi için gerekli iç prosedürlerin tamamlandığını bildirmesiyle geçerlilik kazanacak.
